NIS2 en leveranciersrisico: cybersecurity stopt niet bij uw organisatie

Organisaties zijn steeds afhankelijker van externe partijen. Leveranciers voeren IT-beheer, cloudoplossingen, software, datahosting, beveiligingsdiensten, outsourcing en operationele processen vaak geheel of gedeeltelijk uit. Daardoor verschuift een deel van het cyberrisico naar de keten.

Onder NIS2 krijgt deze ketenafhankelijkheid meer aandacht. Organisaties die onder de Cyberbeveiligingswet (Cbw) vallen, moeten niet alleen naar hun eigen maatregelen kijken. Zij moeten ook rekening houden met risico’s bij leveranciers en dienstverleners. Dit thema stipten we eerder in deze reeks aan vanuit bestuurlijk perspectief.

Waarom leveranciersrisico belangrijker wordt

Een kwetsbaarheid bij een leverancier kan direct gevolgen hebben voor de continuïteit, informatiebeveiliging of dienstverlening van uw organisatie. Denk aan een softwareleverancier met toegang tot uw systemen, een cloudprovider die bedrijfskritische gegevens verwerkt of een IT-dienstverlener met beheerrechten.

Ook een outsourcingpartner die een essentieel proces ondersteunt, kan een belangrijk risico vormen. Als een leverancier onvoldoende beveiligingsmaatregelen heeft getroffen, kan dat gevolgen hebben voor uw organisatie. Leveranciersmanagement is daarom een belangrijk onderdeel van digitale weerbaarheid.

Directe en indirecte gevolgen van NIS2

Niet iedere organisatie valt direct onder de Cbw. Toch kunnen ook organisaties buiten de directe reikwijdte met NIS2 te maken krijgen, bijvoorbeeld als zij leveren aan klanten die wel onder de wet vallen.

Deze klanten kunnen aanvullende beveiligingseisen stellen, bewijsstukken opvragen, contractuele afspraken aanscherpen of periodieke beoordelingen uitvoeren. Zo werkt NIS2 door in de hele keten. Voor leveranciers kan cybersecurity daardoor een voorwaarde worden om opdrachten te behouden of nieuwe opdrachten te winnen.

Een leverancierslijst is niet genoeg

Veel organisaties hebben een overzicht van hun leveranciers. Dat is een belangrijk startpunt, maar nog geen volwaardig leveranciersrisicomanagement.

De belangrijkste vragen zijn:

  • Welke leveranciers zijn kritisch voor onze dienstverlening?
  • Welke leveranciers hebben toegang tot systemen, netwerken of gegevens?
  • Welke leveranciers ondersteunen essentiële processen?
  • Welke beveiligingseisen zijn contractueel vastgelegd?
  • Welke bewijsstukken zijn beschikbaar?
  • Hoe beoordelen we leveranciers periodiek?
  • Welke afspraken gelden bij incidenten?
  • Hoe volgen we bevindingen aantoonbaar op?

Zonder deze informatie is het lastig om aan te tonen dat leveranciersrisico’s voldoende worden beheerst. Ook wordt het voor het bestuur moeilijker om hierover aantoonbaar te rapporteren.

Contracten en bewijs worden belangrijker

NIS2 vraagt om zowel inhoudelijke als contractuele beheersing. Organisaties moeten weten welke eisen zij aan leveranciers stellen en hoe zij vaststellen of leveranciers hieraan voldoen.

Dat kan bijvoorbeeld met beveiligingsvragenlijsten, certificeringen, assurance-rapportages, resultaten van penetratietesten, contractuele bepalingen, auditrechten, meldafspraken en periodieke evaluaties. Welke vorm passend is, hangt af van de dienstverlening en het risicoprofiel van de leverancier.

Richt leveranciersmanagement risicogebaseerd in. Niet iedere leverancier vraagt om dezelfde diepgang. Kritieke leveranciers verdienen meer aandacht dan leveranciers met beperkte toegang of een beperkte invloed op de continuïteit.

Praktische aanpak

Een volwassen aanpak hoeft niet direct complex te zijn. Begin met het creëren van inzicht:

  1. Maak een actueel overzicht van uw leveranciers
  2. Bepaal welke leveranciers kritisch zijn
  3. Classificeer leveranciers op basis van risico en impact
  4. Beoordeel de bestaande contractuele beveiligingsafspraken
  5. Vraag gericht bewijs op bij kritieke leveranciers
  6. Leg afspraken over incidenten en meldingen vast
  7. Monitor de opvolging periodiek

Met deze stappen ontwikkelt u losse leveranciersinformatie tot aantoonbaar leveranciersrisicomanagement.

Conclusie

NIS2 maakt duidelijk dat cyberweerbaarheid niet stopt bij de grenzen van uw organisatie. Als u afhankelijk bent van leveranciers, moet u kunnen uitleggen hoe u deze afhankelijkheden beheerst.

Voor organisaties die onder de Cbw vallen, is leveranciersrisicomanagement onderdeel van de bredere beheersing van cyberrisico’s. Voor leveranciers buiten de directe reikwijdte kan het een belangrijk onderdeel worden van klantverwachtingen, contractvoorwaarden en hun commerciële positie.

Forvis Mazars ondersteunt organisaties bij het inrichten en beoordelen van leveranciersrisicomanagement. Wij voeren supplychainrisicoanalyses uit en helpen bij het ontwikkelen van praktische contractuele en organisatorische beheersmaatregelen.

Meer informatie?